Cam mamul İşlemecisi (finisaj)

Çeşitli ebatlarda ve şekillerde üretilmiş cam mamul üzerine çeşitli teknikleri kullanarak, gerekli kesme, düzeltme, şekil verme ve dekoratif süsleme işlemini yapan kişidir.


GÖREVLER


– Plakalar halinde gelen camı istenilen ebatlarda elmasla keser,
– Cama çeşitli miktarlarda delik açılması gerekiyorsa makine ile delik açar,
– Cam kenarının inceltilmesini sağlar,
– Çeşitli şekillerde ve kalınlıklarda kanal desenleri yapmak amacıyla camı istenilen ölçülerde işaretleyerek camda otomatik makineler yardımıyla kanal açar,
– Camın dış yüzeyine çeşitli ölçülerde kıvrım vermek için kalıplara yerleştirerek fırınlar,
– Camın kenarlarına yuvarlaklık veya ovallik verir,
– Daha sonra camı temizler, parlatır ve pürüzlerini alır,
– Cama kumlu desen verilmesi için tazyikli kum püskürtme tabancasıyla istenilen renkte cama zımpara kumu püskürterek desen oluşturur.
Cam mamule ince dekoratif desenler çizme işlemi:
”¢ Gravür işlemi:
Kalemle cam mamul üzerine belirlenmiş deseni çizer ve belirli genişlik ve çaptaki bakır veya taş diski makineye takarak cam eşya üzerine çizilmiş desen çizgilerini taş veya bakır diske deydirerek deseni belirginleştirir.
”¢ Oyma işlemi:
Cam yüzeyini balmumuyla kaplar ve desen çizer. Camı hazırladığı asite veya asit buharına tutar. Balmumuyla kaplı olmayan yüzeyin oyulmasını sağladıktan sonra soğuk ve sıcak suda yıkama işlemini yaparak asit ve balmumunun temizlenmesini sağlar.
”¢ Kum püskürtme işlemi:
Yapışkan bir bandın dış yüzüne yapılacak deseni çizer ve cam eşya üzerine bandı yapıştırır. Desenin çizgilerini bıçakla keserek belirginleştirir. Tazyikli kum püskürtülerek açıkta kalan desenin belirginleştirilmesi sağlanır.
Elle desen oluşturma:
Cam üzerine fırça yardımıyla elle veya örnek desenler çizer, boyar ve renklerin cama kaynaması için fırınlar.


KULLANILAN ALET VE MALZEMELER
– Bilgisayarlı otomatik tezgahlar. Yarı otomatik veya otomatik olmayan tezgahlar,
– Bileme aparatı,markalama diski (taş-bakır disk) Metal cam kalıpları, kum püskürtme kompresörü,
– Cam pişirme ve soğutma fırınları,
– Kum, su, balmumu, çeşitli renklerde cam boyası, çeşitli kimyasal maddeler (Asit, tiner, vb.),
– Elmas ve diğer kesici aletler,
– Çeşitli inceliklerde fırça, pergel, işaretleme kalemi.


MESLEĞİN GEREKTİRDİĞİ ÖZELLİKLER
Cam mamul işlemecisi olmak isteyenlerin:
– Şekilleri ve renkleri algılama yeteneğine sahip,
– El ve parmak becerisine sahip,
– Göz ve ellerini uyum içinde kullanabilen,
– Yaptığı işe uzun süre dikkatini verebilen ve ayrıntıları algılayabilen,
– Tedbirli ve sabırlı kimseler olmaları gerekir. Mesleğin Yapılmasını Engelleyen Durumlar
– El ve parmak noksanlıkları ve uzun süre ayakta durmasını engelleyen rahatsızlıklar.
– Akciğer rahatsızlıkları mesleği kişi için olanaksız kılan özelliklerdir.


ÇALIŞMA ORTAMI VE KOŞULLARI
Cam işlemecileri, cam işleme atölyelerinde çalışırlar. Birinci derecede malzemelerle ve makinelerle ilgilidirler. Cam kesme, parlatma vb işlemleri ayakta yapılmaktadır. Ancak elle desen yapanlar oturarak çalışmaktadır. Çalışma ortamı sıcak, tozlu, kokulu, gürültülü ve kirlidir. Özellikle kesici aletlerle çalışıldığından dikkatli olmak gereklidir. Kum püskürtülmesi işleminde aşırı kum tozuna maruz kalmaktadır. Asit, tiner boya, kum gibi maddelerle çalışılmaktadır. Bu maddeler çeşitli akciğer rahatsızlıklarına sebebiyet verebilmektedir. Ancak koruyucu malzeme (filtreli toz maskesi) kullandırılmak suretiyle risk minimum seviyeye indirgenmektedir.


ÇALIŞMA ALANLARI VE İŞ BULMA OLANAKLARI
Ülkemizde, cam işlemeciliği küçük ve orta büyüklükteki atölye ve işletmelerde yapılır. Özellikle büyük cam işletmelerinde üretilen plaka veya cam eşya olarak gelen ürünün işlenmesi bu atölyelerde gerçekleşmektedir. İşletmeler siparişe göre çalışmaktadırlar. Cam işlemeciliğinin sadece süsleme alanında bayan çalışmakta, kesme, düzeltme işlemlerinde erkekler çalışmaktadır. Cam işlemeciliğinde işletmeler bazen bütün işleme tekniğini bir arada bazen de sadece birinin yada birkaçının yapıldığını görmekteyiz. Özellikle yurt dışından gelen bilgisayarlı ve otomatik makinelerini bilen elemanlar meslekte önemli bir yer tutmaktadır. Özellikle mahalle arasında kurulmuş küçük cam işleme atölyelerine rastlamak mümkündür. Büyük işletmeler cam işleme işlemlerini terk ederek bu tür atölyelere yaptırmaktadırlar. Meslekte iş bulma imkanı bulunmaktadır.
Cam sektöründe, kişilerin küçük atölyeler kurarak kendi işlerini kurdukları da görülmektedir.


MESLEK EĞİTİMİNİN VERİLDİĞİ YERLER
Mesleğin eğitimi yeterli müracaat olması durumunda tüm mesleki eğitim merkezlerinde “Cam Teknolojisi” alanı “Cam Ürün İşlemeciliği” dalında verilmektedir.
Ayrıca, meslek liselerinin “Seramik ve Cam Teknolojisi” alanı “Cam Şekillendirme” dalında da bu mesleğin eğitimi verilmektedir.


MESLEK EĞİTİMİNE GİRİŞ KOŞULLARI
Çıraklık eğitimine başlayabilmek için;
– En az ilköğretim okulu mezunu olmak,
– 14 yaşını doldurmuş olmak,
– Bünyesi ve sağlık durumu gireceği mesleğin gerektirdiği işleri yapmaya uygun olmak,
– Eğitim görmek istediği meslekte bir işyeri sahibi ile çıraklık sözleşmesi imzalamak gereklidir.
Meslek lisesinde mesleğin eğitimini görmek için ilköğretim okulu mezunu olmak ve meslek liselerine giriş şartlarını taşımak gerekmektedir.


EĞİTİMİN SÜRESİ VE İÇERİĞİ
“Cam Mamul İşlemeciliği (Finisaj)” mesleğinin eğitim süresi; mesleki eğitim merkezlerinde ilköğretimden sonra 3 yıl, lise ve daha üst düzeyde genel eğitimden sonra 1,5 yıldır. Meslek liselerinde ise eğitimin süresi 4 yıldır. Mesleki Eğitim Merkezlerinde haftada 1 gün teorik eğitim, işyerinde 5 gün pratik eğitim verilmektedir.
Bu programda; her çıraklık eğitim programında ortak olarak alınan genel bilgi derslerinin yanı sıra, 3 yıl süren “Meslek Bilgisi” dersleri verilmektedir.
Pratik eğitim işyerinde olup, öğrencilerin Cam Mamul İşlemecisi (Finisaj) Meslek dalında yeterlilikleri bir bütünlük içinde kazanmaları amaçlanmaktadır.
MEB’ nın kararı gereğince; yeni müfredat programı 1. ve 2. sınıf için ortak 3. yıl “Cam İşlemeciliği (Finisaj)-Cam İmalatçılığı” olarak ayrılmaktadır.
Teorik eğitimde; Türkçe, Meslek Matematiği, Din Kültürü ve Meslek Ahlakı, Sosyal Bilgiler gibi genel bilgi dersleri okutulmaktadır. Cam İşlemeciliği ile ortak okutulan programda öğrenciler;
Eğitimin 1. Yılında: Teknik resim bilgisi, basit parçaların yeterli görünüşlerini çizmek ve okumak, camın tanım ve tarihçesi, kullanılan hammadde ve özellikleri, hazırlanması, genel malzeme ve teknik bilgiler,
2. Yılında: Dekorun tanımı, el imalatı, imalat hataları, dekor işlemlerinde kullanılan makine, alet ve malzemeler,
3. Yılında: Dekorun kademeleri, kalite kontrol, asit banyosu, lastik parlatma, vitray, derslerinin yanı sıra, malzeme alet ve aparatların kullanım ve bakımı gibi meslek bilgisi dersleri verilmektedir.


MESLEKTE İLERLEME
– Meslekte usta ve usta öğretici unvanlarına yükselmek mümkündür. Mesleki eğitim merkezlerinden kalfa olarak mezun olanlar bir işyerinde çalışıp aynı zamanda teorik eğitimlerine de devam edebilirler. Ustalık eğitimi 176 saat olup, bu eğitimde İnsan Sağlığı ve İş Güvenliği, İş ve İnsan İlişkileri, Çalışma Hukuku, İşletme Bilgisi, Sigorta ve Vergi Mevzuatı, Muhasebe ve Ekonomi derslerinin yanı sıra İleri Meslek Bilgisi derslerini alırlar. 3 yıl sonunda ustalık sınavlarına katılabilirler.
– Ustalık için öngörülen teorik eğitime devam etmeyenler ise bir işyerinde 5 yıl çalıştıktan sonra (çalıştıklarını SGK primleri ile belgelemek şartıyla) ustalık sınavına katılabilirler. Ustalık belgesi alanlar mesleki eğitim merkezlerinde 40 saatlik iş pedagojisi kurs programını tamamlayıp sınavda başarılı olduktan sonra “Usta Öğreticilik” belgesi alabilirler.
– Ustalık belgesine sahip olanlar veya bunları işyerlerinde çalıştıranlar bağımsız işyeri açabilirler. Ayrıca” işyerinde çırak çalıştırması için de “Usta Öğretici” belgesinin alınması zorunludur.
– İlköğretim (ortaokul) mezunu kalfa ve ustalar, mesleki ve teknik açık öğretim lisesine devam ederek, meslek lisesi diploması alabilirler.
Bu sektörde ilerleme ve yükselme imkanı, kişinin yaptığı işte gösterdiği kapasite doğrultusundadır. Eğer işi çabuk kavrıyor ise çok kısa sürede yükselebilmektedir.


BURS, KREDİ VE ÜCRET DURUMU
– Mesleki eğitim merkezlerinde eğitim gören öğrencilere, asgari ücretin %30’ndan az olmamak üzere (Çoğu zaman asgari ücret düzeyinde) işveren tarafından ücret ödenmektedir.
– Eğitim gören adayların iş kazası, iş riski ve meslek hastalıkları ile ilgili sigorta primleri devletçe karşılanmaktadır.
– Usta-çırak şeklindeki geleneksel yöntemle meslek öğrenenler işteki pozisyonlarına göre, ücretini haftalık veya parça başına göre (akord sistemi) alabilmektedir. Ayrıca, kimi işyerlerinde ücret aylık olarak da verilebilmektedir.
– Mesleki eğitim sonrasında veya işe ilk başlayan kişiler en az asgari ücret düzeyinde ücret alabilmektedir.
– Meslekte çalışma süresine ve tecrübeye göre veya kendi adına iş sahibi olma durumuna göre ve gösterdiği başarıya göre ücret değişmektedir. Büyük işyerlerinde tecrübeye göre uzmanlaşan ve yükselen bir cam işçisinin ücreti, asgari ücretin yaklaşık 2 ila 3 katıdır. Ayrıca çalışanlara gıda, yardımı, yol parası gibi bir takım sosyal yardımlar da sunulabilmektedir.


DAHA AYRINTILI BİLGİ İÇİN BAŞVURULABİLECEK YERLER
– İlgili Eğitim Kurumları,
– Meslek Elemanları,
– Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü Ankara Meslek Bilgi Merkezi,
– Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi Bulunan Türkiye İş Kurumu İl ve Şube Müdürlükleri.

Sponsor

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here