En iyilerin sırları

Dünyanın en iyi 25 şirketinin “iş yönetimi” konusundaki sırları açıklandı. Şimdiye kadar çoğu hiç bilinmeyen bu sırlar, iş dünyasında devrim yaratacak nitelikte. Üstelik, bu prensiplerin uygulamasına bizim şirketlerimiz de hemen ve kolaylıkla başlayabilirler.
Aşağıda konu ettiğim “iş sırları” o denli önemli ki, bizdeki birçok büyük şirket bu bilgileri elde etmek için uluslararası danışman firma tutmuş ve binlerce dolar ödemiş durumdalar. Raporlar gizli tutuluyor. Doğal olarak bu tecrübelerin edinilmesi yıllar almış ve bu uğurda büyük para harcanmış. Amerika’da bu konuyu inceleyen “Business 2.0” kapışıldı.

Firmaların iş sırları
Gelelim, firmaların en güncel “iş sırları”na:

1-Hewlett-Packard: İş birimlerini ve bunların fonksiyonlarını bir matrikse yazdı. İlgilenilecek 72 konu çıktı. Bu konular için hedefler konuldu. Bu sayede 2008’e kadar 3 milyar dolar tasarruf yapılacak. Artık rakiplerin geçilmesi hedef değil. İşin kendisinin hedefleri var.



2-Ideo: Yeni icatlardan bir kütüphane kurdu. Bu yeniliklerin her biri, yapılan beyin fırtınası sonucu oluşan yeni fikirlerle, daha da geliştiriliyor. Ayakta duran diş macunu tüpünü onlar buldular. Palm Treo’nun yaratılmasına yardım ettiler.


3-Toro: Firmaları birleştiriyor. Birleşme planlarının 2/3’ünün gerçekleşmediği göz önünde tutulursa, bu işin önemi anlaşılır. Yapılan “due-diligence”lar (değerlendirmeler), firmada oluşturulan “şeytanın avukatları”na sunulup her yönüyle düzeltildikten sonra tamamlanmış oluyor.


4-Bloomberg: Yeni binasında, özel ofisler kaldırıldı. Konferans odaları bile cam bölmelerle ayrıldı. Artık, “dealing room” problemleri çok daha kolay hallediliyor. Üstelik, üst düzey yöneticileri birbirleriyle anında konferans görüşme yapabiliyorlar.


5-Colgate-Palmolive: Kurulan erken uyarı sistemi sayesinde, üretim yavaşlamasından, bir işçinin çıkmasına kadar her şey anında en üst yönetime aktarılıyor. Bu raporlara, piyasaya sahte ürün sürülmesinden çevre kirlenmesine kadar her şeyi dahil etmek lazım.


6-Corning: Firma bu yıl araştırma geliştirme faaliyetlerine 450 milyon dolar ayırdı. Firma dışından çeşitli girişimciler veya mucitler de firmayı ilgilendiren ürünler için başvuru yapabiliyor. 500 milyon dolardan fazla iş olanağı sağlayacak ürünler 15 kişilik bir komisyonda belirlenip yönetim kuruluna sunuluyor.


7-Honest Tea: 1998’de işe başlayıp her yıl % 65 büyüdüler. Organik çay satıyorlar. Kurucusu, Yale Üniversitesi iş geliştirme profesörü ve bir öğrencisi. Yeni icat getirenlere şirket hissesi veriyorlar.


8-Southwest Airlines: Şirketin sihri, kişileri işe alırken yapılan mülakatlarda. Başvuru sahipleri bir kokteyl partiye davet edilip burada davranışları inceleniyor. Ayrıca, yaklaşık 50 kişi önünde kendilerini anlatmaları isteniyor.


9-Procter & Gamble: 2000 yılından sonra alınan tedbirlerle satışlar 40 milyar dolardan 57 milyar dolara yükseldi. Önce, her bölüm başkanından birer “durum raporu” istendi. Raporlar 3 sayfayı geçmeyecekti. Her bir rapor günlerce tartışıldı ve kurulan komisyondaki herkes alınacak tedbirler konusunda uzlaşmadıkça, ikinci rapora geçilmedi. Bu uygulama sırasında zarar ediyor zannedilen bazı ürünlerin aslında zarar etmediği görüldü. Ürünlerin “nerede ve nasıl” pazarlanacağı konusu, görüşmelerin son maddesini oluşturuyordu.



10-Gore: Şirketin 6800 çalışanının tümü, kartvizitlerinde aynı unvanı, “ortak (associate)” unvanını kullanıyor.


11-Men’s Warehouse: Amerika’da mağazalardan çalınan mallar yıllık 31 milyar doları buluyor. Bu hırsızlıkların çoğunun bizzat şirketlerde çalışanlar tarafından yapıldığı hesaplanıyor. Şirket, bu kaybı önlemek için yepyeni bir politika geliştirdi. Çalışanlara, mağazalarının kârlılık durumuna göre üç ayda bir bonus veriliyor. Böylelikle hırsızlık yapan, kendisinden veya arkadaşlarından çalmış oluyor.


12-Egon Zehnder: Dünyanın dördüncü büyük iş bulma firması olan Egon, 38 ülkede 900 kişi çalıştırıyor. Çalışanlar, müşterileri arttıkça ve arkadaşlarına yardım sağladıkça puan topluyor, bir süre sonra da başarıları ölçüsünde şirkete ortak oluyorlar. Firmada çalışılan süre için de puan kazanılıyor. Değerlendirmeyi ise, asgari beş yıl çalışarak firmaya ortak olmuş olan çalışanlar yapıyorlar.


13-Microsoft: Bilindiği gibi, firma dünyanın en büyük yazılım geliştiricisi. En önemli problemi de geliştirdiği yazılımlarda rastlanan hataların ve böceklerin (bugs) yok edilmesi. Aynı zamanda, yeni yazılım sürümlerinin en kısa süre içinde piyasaya sürülmesi de çok önemli. Bunun için, programcılar ve çalışanlar arasında bir yarışma programı düzenlemişler. Programcılara bir miktar şirket hissesi verilmiş. Çalışanlar, yeni nesil programın piyasaya sürülme tarihine denk gelecek biçimde, programcılardan hisse almaya başlamışlar. Süre kısaldıkça, programcıların elindeki hisselerin değeri artmış. Sonuçta, yeni nesil programın hatasız olarak piyasaya sürülme zamanı altı ay kısalmış.


14-Google: Üç yılda iki misli büyüyen şirket, bu başarıyı 5800 çalışanının, şirketin koridorlarına yerleştirilen beyaz tahtalara diledikleri mesajı yazabilmelerine bağlıyor. Verilmek istenen mesaj, “Google’ın bir gün dünyayı yönetmek için planı var” mesajı. Herkesin küçük katkısının sonuçta, büyük bir hedefe hizmet ettiğini vurguluyor ve çalışanların şirkete coşkuyla bağlanmasını sağlıyorlar.



15-SAIC: Bölüşülen bonus sistemi sayesinde şirket katlanarak büyüyor. Sistemde, satış elemanları asıl bonusu alıyor. Bonusun bir bölümü azalan biçimde üstlere yansıtılıyor. Bu piramit sistemi sayesinde, hem üst yönetim hem de savaş alanındakiler birbirlerini desteklemek zorundalar.


16-Intel: İntel’de çalışanlar firmadan ayrılırken, kendilerine birer bilgisayar, yazıcı ve ücretsiz internet servisi veriliyor. Ayrılanlar sürekli şirketi izleyip üç ayda bir üst kademe yöneticileriyle bir araya geliyor ve şirketin yeni stratejilerini tartışıyorlar. Kısacası, emekli olanlar aileden atılmıyor; onların fikirlerinden de faydalanılıyor. Bu biçimde değerlendirilenlerin sayısı şimdilik 1200 civarında.


17-Mozilla: İnternet sağlayıcısı olan bu şirketin 160.000 üyesi ve 150 milyondan fazla kullanıcısı var. Şirketin bu hale gelmesini geçen yıl bedava olarak sundukları “kutlama kart örnekleri” sağlamış. Bunlar arasında, 30 saniyelik video filmleri bile var.



18-Urban Outfitters: Firma giyim konusundaki son trendin belirlenmesinde çalışanlarını kullanıyor. Bunun için, çalışanlara bedava konser ve tiyatro biletleri dağıtılıyor. Sosyetenin katıldığı gecelere katılmaları sağlanıyor.


19-Coca-Cola: Firma, hissedarlarıyla olan ilişkiye büyük önem veriyor. Bu amaçla, “yatırımcı ilişkileri” adıyla bir birim kurulmuş. Bu birim, raporunu CEO’ya değil, doğrudan yönetim kuruluna gönderiyor. Böylelikle, daha sorun çıkmadan, yatırımcılarla ilişki kurularak sorunların önlenmesi mümkün hale getirilmiş.


20-UPS: Şirketin en önemli sorunu, dünyanın her yanında bulunan 220.000 şoför ve dağıtıcıyı kontrol edip etkin biçimde çalıştırmak. Bunun için kablosuz iletişim hatları ve rahat kullanılabilen kamyonlar oluşturulmuş. Her sabah, yöneticilerle çalışanlar işe başlamadan önce bir araya getirilip çalışanların motive edilmesi sağlanıyor. Ancak, bu toplantılar 3 dakikayla sınırlı. Bu 3 dakikada, çalışanlara varsa yapılan yeni düzenlemeler anlatılıyor; müşteri şikâyetleri iletiliyor ve trafik ile hava durumu hakkında bilgi veriliyor. Eğer süre uzarsa, şoför ve dağıtıcılara fazla mesai ödeniyor. Bu sayede, tüm takımın aynı anda işe başlaması da sağlanmış oluyor.


21-Medtronic: Ürettiği medikal ürünlerin kullanıldığı ameliyatlara mühendislerinin bizzat girip karşılaşılan zorlukları tespit etmesi sağlanıyor. Böylelikle, eksikler çok kısa süre içinde düzeltiliyor. Üstelik, piyasaya devamlı yenilenen ürünler sürülebiliyor veya ihtiyaçlar yerinde tespit edilip yeni icatlar yapılabiliyor.


22-The Home Depot: Firma, “kurumsal yönetim”in tüm kurallarını uygulamaya başladı. Her yönetim kurulu üyesi, yılda bir düzine mağazayı habersiz olarak inceleyip rapor hazırlıyor. Kurul üyeleri müşterilerle konuşuyor, müşteri servisini, depolama sistemini inceliyor.


23-Honda: Bazı Honda satıcılarına yerleştirilen simülatörlerde müşterilerin çeşit çeşit Honda’yı kullanmalarına olanak verilmiş. Aynı zamanda, müşterilere gülümseyen bir “çıkartma (sticker)” hediye ediliyor. Bu çıkartmanın kabuğu 15 dakika içinde çıkarılırsa, o müşterinin araba almaya niyetli olduğu anlaşılıyor. Bu sayede satışlar üç misli artmış.


24-Whole Foods: Firmanın her mağazası, kendileri için belirlenen satış hedefi geçildiğinde, satış kârını çalışanları arasında dağıtıyor.


25-Guitar Center: Firmanın 165 mağazasından birinin telefonunu aradığınızda, en geç üçüncü çalışta açılmazsa, telefonu mağaza müdürü bizzat kendisi açıyor. Üst yönetim de zaman zaman mağazaları arayıp bu politikayı denetliyor. İyi çalışan mağaza müdürlerine ve çalışanlarına ödül veriliyor.


KAYNAK : Milliyet Yaman Törüner.

Sponsor

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here