Oto bakım-onarımcısı (oto-motor tamircisi)

Otomobil, kamyon, otobüs gibi motorlu araçlarda motorun yakıt, ateşleme, soğutma, yağlama ve supap sistemi, güç aktarma organları, ön düzen, fren ve direksiyon sistemlerinde, meydana gelen arızaları gideren, aydınlatma ve ikaz donanımlarının bakım ve onarımını yapan kişidir.


GÖREVLER


– Arızayı tespit eder,
– Gerekli parçaları sağlar ve arızayı giderir,
– Zamanla çıkabilecek arızaları önlemek için araçların periyodik bakım programlarına göre motor donanımı, yakıt donanımı, ateşleme donanımı, soğutma donanımı, fren donanımı, güç aktarma organları, ön düzen ve süspansiyon donanımları, oto elektrik, elektronik donanımı vb. bakım ve ayarlamalarını yapar,
– Yadırganan hareket ve oluşları (ses, boşluk, sıkılık, aşıntı, yanma, eksoz gazı vb.) yorumlar, sonuç belirtir,
– Bu çalışmalarda gerekli sökme, takma, parça değiştirme ve benzeri işlemleri yapar,
– Yapılan işlerle ilgili kayıtları tutar,
– Bakım kartlarını işler, üstlerine yazılı ve sözlü bilgi verir,
– Kullanılan makine donanım ve malzemelerle bakım ve onarımlarında sorumlu olduğu araçların günlük bakım ve temizliğini; su, yakıt, yağ, hava ve koşullara göre gerekli diğer ikmalleri yapar.


KULLANILAN ALET VE MALZEMELER
– Distrübütör muayene tezgahı,
– Motor test cihazı,
– Buji temizleme cihazı,
– Zımpara taşı makinesi,
– Kaynak makinesi,
– Enjektör muayene cihazı,
– Mengene,
– Pense takımları, kargaburun,
– Anahtar ve zımba takımları,
– Tornavida, rayba, raspa, sentil,
– Matkap, kılavuz, pafta, eğe ve keski, levye,
– Sekman, enjektör, meme temizleme, kılavuz ve karbüratör, ayar takımı, lehim, havya, tel-kıl fırça, çekiç, yağ pompası, buji anahtarı, yağdanlık, ampermetre, voltmetre ve kaldırma araçları.


MESLEĞİN GEREKTİRDİĞİ ÖZELLİKLER
– Şekiller arasındaki ilişkileri görebilme,
– Mekanik problemleri çözebilme gücüne,
– El ve gözü eşgüdümle kullanabilme,
– El ve parmakları ustalıkla kullanabilme,
– Temas yolu ile yer, şekil ve konum tanıyabilme becerisine sahip,
– Yenilikleri izleme özelliği bulunan kimseler olmaları gerekir.
Ayrıca bu meslek, genellikle ayakta, bazen çömelerek veya arabanın altına yatarak, değişik aletler kullanarak, çeşitli bedensel hareketlerde bulunarak yapılır. Bu nedenle belirtilen hareketleri yapabilecek bedensel yeterlilikte olmaları gerekir.

ÇALIŞMA ORTAMI VE KOŞULLARI
Oto-motor tamircileri atölyelerde çalışır. İş, kapalı ve açık havada yapılabilir. Ortam kirli ve yağlıdır. Çalışma süresi, haftanın 6 gününü kapsar. Oto-motor tamircisi birinci derecede makinelerle ilgilidir. Ayrıca iş sahipleri ve diğer meslektaşlarıyla da iletişimde bulunur.


ÇALIŞMA ALANLARI VE İŞ BULMA OLANAKLARI
– Otomotiv sanayi, ülkemizde gelişmekte olan 3 büyük sektör arasındadır. Sektörün gelişimine paralel olarak oto-motor tamircileri, kendi işyerlerini açabilecekleri gibi, oto servis istasyonlarında, fabrikalarda, hava alanlarının yer bakım istasyonlarında, kamu kuruluşlarının makine park yerlerinde, belediyelerin otobüs işletmelerinde, Karayolları Genel Müdürlüğü’nün tamir bakım atölyelerinde, benzinliklerde, çalışma olanaklarına sahiptirler.
– Ülkemizde, yurtiçindeki taşımacılık hizmetlerinin hemen hemen tamamı, ulaştırmanın tamamına yakın bir kısmı ve kamu hizmetlerinin yerine getirilmesinin motorlu araçlarla yapıldığı dikkate alınırsa bu mesleğin çok geniş bir çalışma alanı mevcuttur.
– Değişen teknoloji (otomasyon ve bilgisayar kullanımı gibi), artan rekabet ve bunların yüksek maliyetleri bu alanda iyi eğitimli nitelikli eleman ihtiyacını giderek artırmaktadır.
– Böylesine dinamik ve değişken bir ortamda kalıcı olabilmek için, küçük ölçekli bakım-onarım işletmeleri bir araya gelip “servis ağları” oluşturmaktadır. Ayrıca, orta ve büyük ölçekli işletmelere yönelik olarak varolan eğilim bu servis ağlarının oluşmasını hızlandırmaktadır. Eskinin geniş kapsamlı “Oto Motor Tamirciliği” mesleği giderek yerini farklı uzmanlık alanlarına (oto elektrik/elektronik, ön düzen, motor yenileme vb.) bırakmaktadır. Bu gelişme, alanda yeni çalışma olanakları yaratmaktadır.
– Son yıllarda işbölümünde meydana gelen değişimler nedeniyle, “Oto Motor Tamirciliği” özellikle ağır ve hafif araçların bakım ve onarımlarından sorumludur. “Ağır Araçlar” ve “Hafif Araçlar” arasındaki ayrım çizgisi, Avrupa’da olduğu gibi Türkiye’de de giderek belirginleşmektedir. Ayrıca, bu meslekte elektronik giderek önem kazanmaktadır. Bu nedenle, gelecekte, oto motor tamircileri özellikle elektronik alanında yeterli olmak zorunda kalacaktır.


MESLEK EĞİTİMİNİN VERİLDİĞİ YERLER
Mesleğin eğitimi yeterli müracaat olması durumunda tüm mesleki eğitim merkezlerinde “Motorlu Araçlar Teknolojisi” alanı “Otomotiv Mekanikerliği” dalında verilmektedir.


MESLEK EĞİTİMİNE GİRİŞ KOŞULLARI
Çıraklık eğitimine başlayabilmek için;
– En az ilköğretim okulu mezunu olmak,
– 14 yaşını doldurmuş olmak. Bünyesi ve sağlık durumu gireceği mesleğin gerektirdiği işleri yapmaya uygun olmak,
– Eğitim görmek istediği meslekte bir işyeri sahibi ile çıraklık sözleşmesi imzalamak gereklidir.


EĞİTİMİN SÜRESİ VE İÇERİĞİ
– Oto motor tamirciliği mesleğinin eğitim süresi ilköğretimden sonra 2 yıl, lise ve daha üst düzeyde genel eğitimden sonra ise 1 yıldır.
– Öğrenciler haftanın 5 günü işletme de pratik, 1 günü mesleki eğitim merkezlerinde teorik eğitim yaparlar.
– Meslek eğitiminin başlangıcında, tesviye ağırlıklı çalışmalar yapılır. Eğeleme, kesme, matkapla delme, pafta ve kılavuzla diş açma, raybalama ve ölçü aletleri ile çalışmayı öğrenirler.
Bunların ardından motor çeşitlerini, motorların çalışma prensiplerini, benzin motorlarının parçaları, arıza bulma yöntemleri, arızaların giderilmesi, yedek parça listeleri hazırlamayı ve teknik değerlere göre onarım fişlerinin hazırlanmasını öğrenirler. Daha sonra ağırlıklı olarak dizel motorların ve yakıt sistemlerinin ayarlarını, aktarma organlarını ve ön düzen geometri ayarlarının yapılmasını öğrenirler. Son olarak elektronik sistemlerini, arıza tespit yöntemlerini, kullanılan test cihazları ile çalışmayı ve motor ayarlarının yapılmasını öğrenirler. Ayrıca iş güvenliği ve işletme dersleri de alırlar.


MESLEKTE İLERLEME
– Meslekte usta ve usta öğretici unvanlarına yükselmek mümkündür. Mesleki eğitim merkezlerinden kalfa olarak mezun olanlar bir işyerinde çalışıp aynı zamanda teorik eğitimlerine de devam edebilirler. Ustalık eğitimi 176 saat olup, bu eğitimde İnsan Sağlığı ve İş Güvenliği, İş ve İnsan İlişkileri, Çalışma Hukuku, İşletme Bilgisi, Sigorta ve Vergi Mevzuatı, Muhasebe ve Ekonomi derslerinin yanı sıra İleri Meslek Bilgisi derslerini alırlar. 2 yıl sonunda ustalık sınavlarına katılabilirler.
– Ustalık için öngörülen teorik eğitime devam etmeyenler ise bir işyerinde 5 yıl çalıştıktan sonra (çalıştıklarını SGK primleri ile belgelemek şartıyla) ustalık sınavına katılabilirler. Ustalık belgesi alanlar mesleki eğitim merkezlerinde 40 saatlik iş pedagojisi kurs programını tamamlayıp sınavda başarılı olduktan sonra “Usta Öğreticilik” belgesi alabilirler.
– Ustalık belgesine sahip olanlar veya bunları işyerlerinde çalıştıranlar bağımsız işyeri açabilirler. Ayrıca, işyerinde çırak çalıştırması için de “Usta Öğretici” belgesine sahip çalışanın olması zorunludur.
– İlköğretim (ortaokul) mezunu kalfa ve ustalar, mesleki ve teknik açıköğretim lisesine devam ederek, meslek lisesi diploması alabilirler.


BURS, KREDİ VE ÜCRET DURUMU
Eğitim esnasında işletmelerde meslek eğitimi gören çırak öğrencilere, işverenlerce yaşlarına uygun olarak asgari ücretin % 30’ undan az olmamak üzere aylık ücret ödenmektedir.
Çıraklık eğitimi boyunca öğrencilerin iş kazası, iş riski ve meslek hastalıkları ile ilgili sigorta primleri devletçe ödenmektedir.
İşin durumuna ve çalışılan yerin özelliğine göre değişme göstermekle beraber asgari ücretin 2-4 katı arasında net ücret alınmaktadır.


DAHA AYRINTILI BİLGİ İÇİN BAŞVURULABİLECEK YERLER
– İlgili Eğitim Kurumları,
– Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü Ankara Meslek Bilgi Merkezi,
– Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Türkiye İş Kurumu İl ve Şube Müdürlükleri.

Sponsor

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here