İş ortaklıklarının girişimcilerin yeteneklerini ve sermayelerini bir araya getirerek, riski bölüşüp imkânları birleştirmek açısından büyük faydası vardır. Bu kadar pozitif bir amaçla başlasa da ortaklıklar her zaman başarılı olmaz. İstatistikler iş ortaklıklarının %70’inin başarısız olduğunu söylüyor.
İş ortaklıklarını başarısızlığa götüren sebeplere daha yakından bakın. Böylece daha başarılı bir ortaklık kurma şansınızı arttırın.
Kişisel İlişkiler İle İş İlişkilerini Karıştırmak
Aile şirketleri ya da arkadaşlar arasında kurulan işletmeler başarılı olabilir. Ayrıca, bu tip samimi bir çevre ile iş kurmak güzel bir hayal de olabilir. Para çoğu zaman her şeyi değiştirebilir. Parasal sorunlar sebebi ile arkadaşlıklar ve aileler çökebilir. İş ilişkileri için gereken ciddiyet eşler ve arkadaşlar arasındaki bağları yıpratabilir.
Herhangi bir başarılı iş ortaklığı, potansiyel ortakların tamamlayıcı güçlü yönlerine, yeteneklerine, kişiliklerine ve deneyimlerine dayanmalıdır. Bir akraba veya arkadaşın, potansiyel bir iş ortaklığına sizinle kişisel ilişkisinden çok daha fazlasını getirmesi gerekir.
Arkadaşlarınız veya aileniz arasında başarılı bir ortaklığa sahip olmak için, iş ve kişisel ilişkiler arasında bir ayrım yapın.
Kişisel ve iş hayatınızı ayrı tutun. Bu şekilde, zorlu iş kararları, hedefleri, finansman gibi zor konular hakkında tartışmalar yapabilirsiniz. Bu tip konular için gereken ciddiyet ve mantık arkadaşlık ilişkilerinizi yıpratabilir. İşi ve arkadaşlığı ayırarak, iki ilişkinin birbirini yıpratmasından korunabilirsiniz.
Genelde aile üyeleri ya da aileler arası kurulan işletmelerde işler bir el sıkışması ile halledilir. Bu tip bir anlaşma yöntemi sizi daha sonralarda zora sokabilir. En başta, tüm şirket yapılanmalarında olduğu gibi sağlam bir sözleşme ile yola girmek en doğrusu olacaktır. Profesyoneller tarafından hazırlanmış, her iki tarafın da haklarını ve sorumluluklarını kollayan, finans ve yönetim gibi sorunlu konulardaki yetkilendirmeyi açık olarak içeren bir sözleşmeyi karşılıklı imza altına almak en iyisi olacaktır.
Doğru yapıldığında arkadaşlar ya da akrabalar arası bir iş kurmak hem eğlenceli hem de karlı olabilir. Ama işler kötü gittiğinde aile ve arkadaşlık bağlarınızın zarar görebileceğini aklınızdan çıkarmayın.
Ortaklar Arasında Eşit Olmayan Yükümlülükler
Bir iş kurmak sermaye ve emek gerektirir. Bir iş kurarken ortaklar işletme için emek, yetenek, bilgi ve para sağlarlar. Bazı işletmelerde sermaye ve emek farklı ortaklar tarafından sağlanır. Bu tip işletmelerde sorun çıkması muhtemel olacaktır.
Ortaklardan birinin para diğerinin emek koyduğu işletmeler gayet olası bir yöntemdir. Bu tip bir işletmede ortaklardan birinin koyduğu para net şekilde ölçülebilirken, diğerinin koyduğu emek kabule dayalı bir tutardır. Ayrıca, para yatıran ortağın işletme için yaptığı yatırım aylık olarak takip edilebilirken, emek veren ortağınki takip edilemez. Bu tip bir ortaklıkta emek taahhüt eden ortağın vaadini yerine getirmediği iddia edilebilir. Sarf edilen emeği rakama çevirerek sözleşme metnine eklemek zor olabilir.
Ortaklar arasında eşit olmayan katkı, önceden anlaşılırsa ve ortaklık sözleşmesinde tam olarak ifade edilirse bir sorun oluşturmayabilir, ancak aksi takdirde ortaklar arasında anlaşmazlığa yol açma olasılığı yüksektir.
Ticari Başarısızlık
Bir iş kurmak sabır ve azim gerektirir ve bir işletmenin başarılı olabilmesi için sahiplerin uzun vadeli bir taahhütte bulunmaya hazır olmaları gerekir.
İş eksikliği ve / veya azalan gelir dönemleri, iş ortakları üzerinde psikolojik bir yüke neden olabilir ve sonunda, özellikle de işin ilgili kişilerin kişisel mali durumlarında ağır bir yük haline gelirse, çatışmaya yol açabilir. Bir veya daha fazla ortak daha önce sabit bir maaş ve sosyal haklarla istihdam edilmişse, işletme hemen başarılı olmazsa veya iş yavaşladığında, girişimci olma kararlarını yeniden değerlendirme eğiliminde olabilirler. Bu olduğunda, ortaklığın motivasyonu yenilemek ve başarının önündeki engelleri değerlendirmek için hazır olmalısınız.
İş dünyasında başarının kesinliği yoktur. Bir ortaklığın avantajları, hazırlık eksikliğinin veya gerçekçi olmayan bir iş fikrinin üstesinden gelemez. Hedef pazara ilişkin araştırmalar, gerçekçi nakit akışı ve gelir projeksiyonları dâhil olmak üzere başlangıçtan önce ve sonra kapsamlı iş planlaması ve gerektiğinde yeterli borç veya öz sermaye finansmanına sahip olmak, herhangi bir işletmenin uzun vadede başarılı olabilmesi için gereken şartlardır.
Farklı Değerler ve Hedefler
Çoğu ortaklık başarılı olmaz çünkü ortaklar kuruluşun değerleri ve / veya hedefleriyle uyumlu değildir. İşletme geliştikçe, farklılıklar artan bir sürtüşme kaynağı haline gelebilir.
Bir ortaklık ilişkisine girmeden önce aşağıdaki konular ortaklar arasında karara bağlanmalı;
- Neden girişimci olmak istiyorlar
- Şirket için vizyonları ne
- Uzun vadeli hedefleri
İşinizden nefret ettiğiniz ya da zengin olabileceğinize inandığınız için bir iş kurmak istemek motive edici faktörler olabilir. Ancak sizi bir iş sahibi olmanın ve yönetmenin gerçeklerine kör eder. Potansiyel ortakların, özellikle ilk işini kranların, olası hayal kırıklıklarını önlemek için iş beklentileri konusunda gerçekçi olmaları ve beklentilerini buna göre düzenlemeleri gerekir.
Potansiyel ortaklar, şirkete yönelik vizyonları konusunda hemfikir olmayabilir ve kuruluşun uzun vadeli hedefleri konusunda kökten farklı görüşlere sahip olabilir. Örneğin, bir ortak, işi sadece mütevazı bir yaşam elde etmenin alternatif bir yolu olarak görebilir ve gelecekte genişleme arzusu duymayabilirken, başka bir ortağın iş için büyük bir kadroya sahip olmak, yeni şubeler açmak ve şirketi halka açmak gibi iddialı genişleme planları olabilir.
Ortaklar arasında uzun vadeli çatışmalardan kaçınmak için, şirket vizyonu üzerinde anlaşma sağlanmalı ve önceden bir vizyon beyanında bulunulmalı. İş planının bölümleri kuruluşun uzun vadeli hedeflerini resmileştirmek için kullanılmalıdır.
Kişilik Çatışmaları
Riski paylaşmak ve tamamlayıcı becerilere sahip olmak, iş ortaklıklarının en büyük avantajlarından bazılarıdır, ancak ortakların kişilikleri yeterince birbirine geçmezse, iş sıkıntıya girebilir.
Ortaklar arasında anlaşmazlıklar beklenen şeylerdir ancak büyük ölçüde zıt kişilikler fikir farklılıklarını artırabilir ve kızgınlık ve çatışmaya yol açabilir.
Zaten iyi tanımadığınız biri ise potansiyel bir ortakla görüşmek ve değerlendirmek bir zorunluluktur. Bir iş görüşmesi gibi davranın, becerileri, yetenekleri ve deneyimleri tartışmanın yanı sıra, kişiliklerini aşağıdaki gibi sorularla değerlendirin:
- Risk alır mısın?
- Çok motive misiniz?
- Sorunlu çalışanlar, müşteriler ve satıcılarla uğraşmak gibi zor durumlarla nasıl başa çıkarsınız?
- Benden ve işten beklentileriniz nelerdir?
- Bir iş kurma ve büyütme konusunda sabrınız ve azminiz var mı?
Kişilik farklılıklarının, ortaklarınıza saygı duymanızı, fikirlerine değer vermenizi ve iş için ortak bir vizyona sahip olmanızı sağlayan bir engelden ziyade bir fayda da olabileceğini unutmayın.
Güven Kaybı
Ortaklar arasında dürüst ve açık bir ilişki, herhangi bir başarılı iş ortaklığının temelidir. Bu nedenle hiçbir şey bir ortaklığı güven eksikliğinden daha hızlı bozamaz. İş ortaklıklarının doğasında bulunan ortak sorumluluk göz önüne alındığında, bir ortağın yasa dışı veya etik olmayan iş uygulamaları, ortaklığın diğer tüm üyelerini riske atar.
Ortağınızın ya da ortaklarınızın her zaman etik bir şekilde davranacağını asla kesin olarak öngöremeseniz. Potansiyel bir ortağın davranışlarını az da olsa tahmin etmek için geçmişini, itibarını, önceki iş ilişkilerini araştırabilirsiniz. Şu tip bilgiler edinerek riski azaltabilirsiniz:
- Geçmişte yaptığı işler varsa, bu işler sırasındaki ortakları, müşteriler ve tedarikçileri tarafından nasıl tanınıyor?
- Topluluktaki itibarı nedir?
- Daha önce yasal sorunları oldu mu?
- İş veya evlilik geçmişleri mi vardı?
- Hiç iflas ettiler mi, kredi notları zayıf mı veya vergi makamlarıyla zorluk yaşadılar mı?
- İşin tüm kritik yönlerini ana hatlarıyla açıklayan yazılı bir ortaklık anlaşmasını kabul etmeye istekli mi?
Eğer istikrarlı ve güvenilir bir geçmişe sahipse iyi bir ortak olacaktır.
Bir Ortaklık Kurmadan Önce Hazırlığınızı Tamamlayın
Muhtemel ortaklarınızı önceden iyice incelemek ve kapsamlı bir yazılı ortaklık anlaşması hazırlamak başarılı ve uzun vadeli bir iş ortaklığına sahip olma şansınızı artıracaktır. Yukarıdaki sorunlardan biri ya da başka bir sorun ile ortaklık çıkmaza girdiğinde uygulamaya alacağınız bir ayrılma planına sahip olmanız da önemlidir.
