Swot analizi nedir? Nasıl yapılır?

Karar alma süreçlerinden önce başvurulan SWOT analizi ile ilgili merak ettiklerinizi yazımızda bulabilirsiniz.

Yeni bir iş fikriniz var ancak yatırım yapmakta kararsızsınız ya da mevcut işletmenizle ilgili yeni bir adım atacaksınız ancak riskleri önceden belirlemek istiyorsunuz… Alacağınız kararların işletmenize ve size ne derece katkı sağlayacağı konusunda soyutluktan somutluğa geçmek istediğinizde SWOT analizini kullanabilirsiniz.

Ülkemizde de dahil olmak üzere tüm dünyada kullanılan SWOT analizi bir risk analizidir. SWOT; Strength (güçlü yönler), Weakness (zayıf yönler), Opportunuties (fırsatlar) ve Threats (tehlikeler) kelimelerinin ilk harflerinden oluşturulmuş bir kısaltmadır. SWOT açılımı yapıldığında SWOT analizinin detayları ile ilgili ilk bakışta tahmin yürütmek kolaylaşır.

Karar almadan önce riskin değerlendirilmesi için işletmelerin güçlü yönlerini, zayıf yönlerini, fırsatlarını ve kendilerini bekleyen tehditleri hesaba katması SWOT analizinin temel mantığını oluşturur. SWOT analizi kullanarak işletmeler stratejik kararlar almadan önce daha doğru ön görülere sahip olabilirler.

SWOT analizi yaparken belirlenen kriterlerin gerçeği yansıtması ve kısa vadeli değişkenlerin göz önünde bulundurulması ihmal edilememelidir. Aksi takdirde SWOT analizi sonuçları işletmeleri yanlış kararlar almaya itebilir.

SWOT Analizi Nasıl Yapılır?

SWOT analizi tarafsız ölçümlere dayanır.

SWOT analizi sürecinde yazımızın girişinde açıkladığımız 4 temel konuda işletme yetkililerin işletmelerini sorgulaması gerekmektedir.

SWOT Analizi İçin Birinci Adım: Güçlü Yönler (Strength “S”WOT)

İşletmenizin güçlü yönleri neler? İşletmenizi rakiplerinden ayıran en temel nitelikler neler? Uzmanlık alanlarınız neler? Ne kadar deneyimlisiniz? Rakiplerinizi hangi alanlarda geride bırakıyorsunuz? İşletmenizin en çok kâr ettiği ürün ya da hizmet hangisi?

Bu soruların yanıtlarını en doğru şekilde vermeden SWOT analizine başlayamazsınız. Öncelikle işletmenizin güçlü yönlerini belirlemeniz gerekir; böylece fırsatlarınızı ya da sizi bekleyen tehditleri doğru şekilde analiz edebilirsiniz. İşletmenizin pozitif özellikleri sizin kontrolünüzdedir, bu özellikleri yararınıza olacak şekilde nasıl kullanacağınızı belirlemeniz başarılarınızı arttıracaktır. Güçlü yönlerinizi uzmanlık alanınıza göre belirleyebilirsiniz, aynı zamanda çalışanlarınızın niteliklerini de ön plana çıkarabilirsiniz. Size ve işletmenize dair her olumlu unsur SWOT analizine eklenebilir.

Güçlü Yönleri Belirlemek İçin Örnek Sorular

  • İşletmenin sahip olduğu avantajlar nelerdir? Diğerlerinden daha iyi yapabildikleriniz nelerdir?
  • Diğerlerinin yapamayıp sizin yapabildiğiniz benzersiz ve düşük maliyetli ürünler/hizmetlernelerdir?
  • İnsanların, işletmenin güçlü yönü olarak gördükleri özellikler nelerdir?

SWOT Analizi İçin İkinci Adım: Zayıf Yönler – (Weakness – S”W”OT)

İşletmenizin güçsüz olduğu yönler bir bakıma kontrolünüz altındadır. Güçsüz olduğunuz konuları swot analizi ile belirlerseniz bu alanlar üzerinde çalışabilir ve her olumsuzluğu düzeltme şansına sahip olabilirsiniz. İşletmelerin başarısını gölgeleyen olumsuz unsurlar şirketlerin kontrolü altında olsa da kimi zaman doğru bir şekilde tespit edilemediği için işletmeler  bu konularda önlem alamamaktadır. SWOT analizinde kendinize ve işletmenize karşı ne kadar dürüst olursanız analiz sonuçlarınız gerçeği o kadar doğru yansıtacaktır. İşletmenizde teknolojik alt yapınız zayıf olabilir, çalışanlarınızın nitelikleri ya da deneyimleri yetersiz olabilir ve ya işletmenizin konumu başarınızı düşürebilir. Tüm bu unsular zayıflıklarınız arasında yer alır.

Zayıf yönlerinizi doğru belirlemek için; “İşletmenizin hangi konuda ilerlemesi gerekir?”, “Eksik kaynaklarınız neler?”, “İşletmenizin kârlılığı neden azalıyor?”, “Hangi konularda eğitime ya da deneyime gereksinim duyuyorsunuz?” gibi soruları yanıtlayarak swot analizin ikinci aşamasını sonlandırabilirsiniz.

Zayıf Yönleri Belirlemek için Örnek Sorular

  • İşletmenin geliştirilmesi gereken yönler nelerdir?
  • İşletmenin kaçınması gereken durumlar nelerdir?
  • İnsanların, işletmenin zayıf yönü olarak gördüğü özellikler nelerdir
  • İşletmenin satış oranlarını düşmesine faktör olan/olabilecek durumlar nelerdir?

SWOT Analizi İçin Üçüncü Adım: Fırsatlar – (Opportunuties – SW”O”T)

SWOT analizinin üçüncü aşamasında işletmenizi bekleyen fırsatları açığa çıkarmalısınız. İşletmenizin güçlü ya da zayıf yanlarından farklı olarak işletmenizi bekleyen fırsatlar iç değil dış faktör olarak düşünülmelidir. İşletmenizin mevcut durumunu değerlendirerek sizi bekleyen fırsatları net bir şekilde tespit edebilirsiniz. Güçlü ve zayıf yönlerinizden kendi fırsatlarınızı çıkarabilir ve bu doğrultuda somut adımlar atabilirsiniz. Teknolojinizi geliştirme imkanınız, müşterilerinizle ilişkilerinizi düzeltme çabalarınız, ürünlerinizin satılmaya başlaması gibi farklı değişkenleri geliştirebilme ihtimaliniz varsa bu unsurların tamamını fırsatlar hanenize ekleyebilirsiniz.

Fırsatları Belirlemek İçin Sormanız Gereken Sorular

  • Saptayabildiğiniz fırsatlar nelerdir?
  • Fark ettiğiniz popüler durumlar nelerdir?
  • Pazar ile ilgili, işletmenin bir adım önde olmasını sağlayacak teknolojik gelişmeler nelerdir?
  • Pazar ve işletme ile ilgili, avantaj sayılabilecek hükümet politikaları nelerdir?
  • Sosyal yapıda, nüfus profilinde, hayat tarzında işletmeniz ve girilen pazar ile ilgili gerçekleşen/gerçeklemek üzere olan değişiklikler nelerdir?
  • İşletmenin dikkat çekmesi için yapılabilecek yerel etkinlikler nelerdir?

SWOT Analizi İçin Dördüncü Adım: Tehlikeler (Threats – SWO”T”)

Yeni bir rakibiniz çıkabilir mi, mevcut rakibiniz yeni bir ürünle sizi saf dışı bırakabilir mi? Teknoloji sizin karşılayamayacağınız şekilde gelişebilir mi? Ürünlerinizin modası geçebilir mi? Karşılaşmanızın muhtemel olduğu zorluklar neler? En büyük rahiplerinizin en güçlü yönleri neler? Rakiplerinizin sizden iyi yaptığı şeyler neler?

Sizi ve dolayısıyla işletmenizi bekleyen birçok tehdit olabilir, iç tehditler kadar dış tehditlere odaklanacağınız bu aşamada sektörel gidişat gibi genel konuları da değerlendirmelisiniz.

SWOT analizinin en önemli kısmı doğru sorularla güçlü yönlerinizi, zayıflıklarınızı, fırsatlarınızı ve tehditleri belirlemenizdir. Somut veriler ışığında belirlediğiniz cevaplar işletmenizin izlemesi gereken yol haritası ile ilgili size önemli ipuçları verecektir. Önce güçlü yönlerinizi geliştirerek ve zayıflıklarınızı minimize ederek işe koyulmalısınız. Kendinize hedefler koymalı ve bu hedeflere nasıl ulaşabileceğinize dair çalışmalar yürütmelisiniz. Yeni stratejileri hayata geçirmek için güçlü yönlerinizle fırsatlarınızı birleştirmeli, sonrasında tehditleri ortadan kaldıracak hamleler yapmalısınız. SWOT analizi kapsamında elde ettiğiniz sonuçlar stratejik planlarınızın çıkış noktası olursa başarılı olma şansınızı arttırabilirsiniz.

Tehditleri belirlemek için sormanız gereken örnek sorular

  • Karşılaşılan engeller nelerdir?
  • Rakiplerinizin neler yapıyor?
  • İşiniz, ürünleriniz veya servislerinizle ilgili kalite standartları ya da şartnamelerde
  • Değişiklikler var mı?
  • Değişen teknoloji Pazar pozisyonunuzu tehdit ediyor mu?
  • Borç veya nakit akış probleminiz var mı?
  • Zayıf yönleriniz içerisinde işinizi ciddi anlamda tehdit eden bir durum var mı?

Swot Analizi Örnekleri

Örnek hemen herkesin aşina olduğu bir kavram olarak e ticaretin SWOT analizini birlikte inceleyelim

Örnek Swot Analizi: Elektronik Ticaret Kavramının Swot Analizi

Güçlü Yönler

  • Sınırların olmaması (coğrafi olarak tümdünyanın potansiyel müşteri olabilmesi)
  • Zaman kazancı
  • Zaman kısıtlamasının olmaması (internetinolduğu her yerden her zaman erişilebilmesi)
  • Ürün/fiyat karşılaştırmasının yapılabilmesi
  • Uygun maliyet
  • Müşteri ile direkt iletişim (sosyal medya,online reklamlar)
  • Gelişmiş müşteri etkileşimi (hızlı geribildirimler ve yorumlar)
  • Esnek hedef pazar segmantasyonu (istenildiği zaman hedef ürün pazarının uygun analizlerle birlikte değiştirilebilmesi)
  • Basit ve kolay bilgi alışverişi
  • İşlem maliyetinin düşmesi
  • Kolay ürün yönetimi
  • Hızlı satın alma prosedürü
  • (Hali hazırda bir şirketiniz yoksa) Fiziksel şirket kurma zorunluluğunun olmaması
  • Kolay süreçler
  • Düşük işletme maliyeti

Zayıf Yönler

  • Güvenlik (e-ticaret sisteminizin güncel
  • güvenlik önlemleri olmalı)
  • Sahte internet siteleri
  • Dolandırıcılık
  • Daha az indirim ve pazarlık imkanı
  • Teslimat zamanının uzayabilmesi
  • Ürünün kalitesi ve fiziksel durumu hakkında bilgi sahibi olunamaması
  • Sınırlı ürünler
  • Artan nakliye ücreti
  • Sınırlı erişim (internetin olmadığı yerlerde aktif olamama)
  • Müşteri memnuniyeti (satıcı alıcı arasında etkileşim düşük olduğu zaman müşteri memnuniyeti açısından geri bildirimlerin alınamaması veya kimi müşterilerin kişisel olarak ürünü görüp, dokunup alma isteği)

Fırsatlar

  • Değişen trendler (E-ticaret hızlı ve etkili bir yöntem olduğundan insanların online alışverişe bakışı olumlu oldukça e-ticaret hizmetleri ilgi görecektir)
  • Gelişen teknoloji (gelişen teknoloji gelişengüvenlik önlemleri, gelişen güvenlik önlemleri insanların daha rahat online alışverişe yönelmesi demektir)
  • Global genişleme
  • Yüksek kullanılabilirlik (7 gün 24 saat)
  • Geniş iş alanı (geniş bir iş kapsamı ve vizyona sahiptir)
  • Reklamcılık (geleneksek reklamcılık yöntemlerine göre maliyet açısından daha etkilidir)

Tehditler

  • Rakipler (günden güne büyüyen e-ticaret dünyası)
  • Çevresel, yasal ve düzenlemelerdeki değişiklikler
  • Yenilik (müşteriler ürünlerde sürekli bir yenilik aramaktadır)
  • Gizlilik endişeleri
  • Pazarlık anlamında direkt etkileşim olmadığından insanların fiziksel olarak alışveriş yapmayı tercih etmesi
  • Dolandırıcılık (buna maruz kalanların eticarete karşı güveninin tekrar oluşması zordur)

Çeşitli örnek swot analizlerini indirip inceleyebilirsiniz. 

BESTE PARK-TEL